Revalidatieprogramma – Hernia

Wat is een hernia precies?

hernia 1

Voor een goed begrip is een lesje anatomie nodig. De wervels van de wervelkolom zijn verbonden door facetgewrichtjes en tussenwervelschijven (intervertebral disc). Deze tussenwervelschijven bevatten in het midden een kern, wat een soort zakje is gevuld met vocht en als schokbreker dient. Deze kern (nucleus pulposus of discus) kan kapot gaan of uitstulpen. In alle gevallen drukt de uitstulping op het ruggenmerg (spinal cord). In het engels wordt dit IVDD (Intervertebral Disc Disease) genoemd. Er is een groot verschil bij een hernia bij mensen of honden. Bij mensen drukt de uitstulping op een uittredende zenuw. Bij honden drukt de uitstulping op het ruggenmerg en geeft een (gedeeltelijke) dwarslaesie. Een hernia bij een hond is dus veel ingrijpender en heftiger.

hernia 2

Er zijn twee typen hernia’s bij honden:

Hansen type 1:
Dit type treedt plotseling op bij een verkeerde beweging of trauma. Meestal bij chondrodystrofe honden. Dat wil zeggen bij honden, waarvan het kraakbeen niet of te laat verbeend is en waarbij er dwerggroei optreedt van de poten. Rassen met deze dwerggroei zijn Teckels, Beagles, Shih Tzus, Pekineesjes, Bassets, Corgis of Poedels. De aandoening treedt vaak op bij een leeftijd tussen drie en vijf jaar.

hernia 3

Hansen type 2:
Hierbij is er een degeneratief proces gaande, waarbij de kwaliteit van de tussenwervelschijven vermindert in de loop van jaren. Er speelt ook wel een genetische component mee. Deze aandoening vindt plaats bij oudere honden en vooral bij grotere rassen als Duitse Herders, Dobermans en Labradors. De hond verslechtert in langzaam tempo.

Bij Dobermans komt ook het Wobbler Syndroom voor. Dat is een hernia in het halsgebied en is aangeboren. De hond loopt zwalkend rond  of is verlamd. Dit is meestal niet met het leven verenigbaar.

Bij druk op het ruggenmerg ontstaan uitvalsverschijnselen of verlammingen. Het hangt af van de plaats waar de discus uitstulpt wat de klachten zijn. Er zijn drie voorkeursplaatsen: in de hals, net achter de ribbenboog en net voor het bekken. Bij een halshernia kan de hond verlamd zijn met vier poten of twee poten aan een zijde, bij de andere twee zijn de achterpoten verlamd.

Wat zijn kenmerkende signalen van een op hand zijnde hernia, waarbij je direct contact moet zoeken bij een dierenarts?

  • de hond beweegt stijf
  • wil de kop niet optillen of zijwaarts draaien
  • gilt of piept bij aanraking
  • houdt de rug stijf bij lopen
  • laat urine en ontlasting lopen
  • sleept met een poot (je hoort nageltjes over de grond)
  • loopt op een omgeklapte voet
  • wil niet meer op de bank of in de auto springen
  • wil niet meer gaan liggen
  • trilt
  • loopt wankel
  • zwakte van de poten
  • heeft abnormale reflexen in de poten

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Door een algemeen en neurologisch onderzoek bij de dierenarts, waarbij aanvullend gebruik gemaakt kan worden van Röntgenfoto’s, MRI of scan.

Er zijn vier gradaties bij een hernia:

  1. Reflexen zijn vertraagd of afwezig
  2. De hond is incontinent van urine en/of ontlasting
  3. Pijn
  4. Diepe pijn is niet meer voelbaar

Behandeling:
Naar gelang de ernst van de klachten kan er gekozen worden voor een conservatieve of een operatieve behandeling. In principe zal de conservatieve behandeling de voorkeur hebben, behalve als er verlammingen zijn en zeker als de diepe pijn afwezig is. Dan is het van groot belang binnen 48 uur te opereren.
Nadeel bij een conservatieve behandeling is dat de aandoening terug kan keren. Het kan zijn dat de hond toch later alsnog geopereerd moet worden.
Een conservatieve behandeling bestaat uit rust, medicatie en fysiotherapie. Ook kan acupunctuur helpen bij het herstel.

Prognose:
Het is van te voren moeilijk te voorspellen hoe de diagnose luidt bij een verlamde hond. Het hangt af van het herstellend vermogen of de mate van uitval van het zenuwweefsel.

Een paar opmerkingen zijn wel te maken:

  • Zenuwweefsel kan in een jaar nog herstellen
  • Hoe sneller de functies weer terugkomen des te groter de kans op (gedeeltelijk) herstel
  • Bij afwezigheid van diepe pijn is de prognose slecht.

Revalidatie
Er zijn verschillende fasen in de revalidatie te onderscheiden:

  1. de hond is verlamd
  2. de hond is verlamd, maar de strekreflex is aanwezig (waardoor hij kan staan)
  3. de hond is verlamd en er is meer beweging mogelijk (hond maakt de loopbeweging)
  4. de hond kan met of zonder hulp een paar pasjes maken
  5. de hond wordt sterker in spierkracht en coördinatie
  6. de hond kan alles langer volhouden
  7. de hond kan functioneren als huishond

Met dit revalidatieprogramma zal je hond in ieder geval op een verantwoorde manier dit revalidatietraject doorlopen en krijg je tips hoe je je training in de toekomst moet inrichten. De hond wordt gedurende het hele proces begeleid door de specialisten van Fit Dog Program. Je moet hiervoor regelmatig filmpjes insturen van de oefeningen die jullie doen. Op basis hiervan zal de begeleiding speciaal aangepast worden voor jouw hond met zijn specifieke klachten en lichaam, waarbij de systematiek van Fit Dog Program als leidraad genomen wordt.

Als je hond last heeft van hernia zal hij veel baat hebben bij dit revalidatieprogramma. Neem voor meer informatie over de mogelijkheden contact op met Fit Dog Program.